یادداشت ویژه دکتر سید مهدی طباطبایی به مناسبت نوروز

ورود به مدیریت وبلاگ

یادداشت ویژه دکتر سید مهدی طباطبایی به مناسبت نوروز

بهار از دیدگاه بیدل

دکتر سید مهدی طباطبایی، استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید بهشتی

بهار فصل جنون و گریبان‌چاکی است: «بهار آمد، جنون‌سرمایگان! مفت است صحبت‌ها» و:‌ «بهار آمد، جنون از شش‌جهت سرپنجه می‌یازد»؛ پس نمی‌توان با فرارسیدن آن، دعوی زهد کرد و دامن‌پاکی: «تا ز چمن دماغ را بوی بهار می‌رسد/ ضبط خودم چه ممکن است؟ نامة یار می‌رسد».

کم‌دوامی و ناپایداری بهار نیز دستمایه‌ای است آشکار که آن را در سروده‌های اغلب شاعران می‌توان سراغ گرفت که عموماً با چاشنیِ «وقت را غنیمت دان» در هم آمیخته است و به غربالِ «که به باغ آمد از این باغ و از آن خواهد شد» بیخته. عبدالقادر بیدل، بهار را آن‌قدر کم‌فرصت می‌داند که معتقد است: «تا غنچه دم زند ز شکفتن، بهار رفت» و تلخ‌تر از همه این‌که: «یک گل در این بهار، اقامت‌سراغ نیست.»

بهار هنگامِ دگرگونی است و نشان دادنِ خمیرمایة اصلی وجود؛ چمن گل به بار آورده است و شیشه قلقل؛ معشوق در حال مستی است و بیدل در جنون و بیخود شدن از هستی! در این میان، او از زاهدِ بی‌درد می‌خواهد به تزویر روی‌ آرد و از بهار نصیبی برَد: «بهار آمد، تو هم ای زاهد بی‌درد! تزویری؛/ چمن: گل، شیشه: قلقل، یار: مستی، من جنون کردم».

راهکار بیدل برای چشیدن طعم بهار «قدم به وادی فرصت نهادن»‌، «مژه‌برداشتن» و «شتاب‌طلبیدن» است: «قدم به وادی فرصت زن و مژه بردار/ بهار می‌رود ای بی‌خبر! شتاب طلب» و البتّه «پیاله‌گرفتن»: «بهار می‌رود و گل ز باغ می‌گذرد/ پیاله گیر که فصل دماغ می‌گذرد».

آرزومند بهاری خوش برای همکارانِ دانشگاهی خود هستم.

جستجو های اخبار روز

جدیدترین اخبار

داغ ترین اخبار

Warning: mysqli_connect(): (28000/1045): Access denied for user 'viroreir_mff567g'@'localhost' (using password: YES) in /home/viroreir/vknews.ir/akharin.php on line 11 Failed to connect to MySQL: Access denied for user 'viroreir_mff567g'@'localhost' (using password: YES)